श्री मौनी विद्यापीठ
हुतात्मा मुरलीधरनगर, गारगोटी, ता. भुदरगड, जि. कोल्हापूर
(महाराष्ट्र राज्य) पिन - ४१६२०९ | कार्यालय दूरध्वनी क्र. ०२३२४-२२००११
रजि. नं. कोल्हापूर / ई-४२
हुतात्मा मुरलीधरनगर, गारगोटी, ता. भुदरगड, जि. कोल्हापूर
(महाराष्ट्र राज्य) पिन - ४१६२०९ | कार्यालय दूरध्वनी क्र. ०२३२४-२२००११
रजि. नं. कोल्हापूर / ई-४२
गारगोटी, ता. भुदरगड, जि. कोल्हापूर
गारगोटी प्रयोगाची संकल्पना मांडणारे विख्यात भारतीय शिक्षणतज्ज्ञ व मानवतावादी.
स्त्री शिक्षणासाठी समर्पित दृष्टीवंत समाजसुधारक, माजी आमदार व खासदार.
समाजसेवेचा वारसा पुढे चालवणारे दानशूर व संस्थेचे आधारस्तंभ.
श्री मौनी विद्यापीठ, हुतात्मा मुरलीधरनगर, गारगोटी या संस्थेची स्थापना मार्च १९५२ मध्ये डॉ. जे. पी. नाईक, कर्मवीर भाऊराव पाटील व थोर शिक्षणतज्ज्ञांच्या पुढाकाराने झाली. डॉ. राधाकृष्णन यांच्या अध्यक्षतेखालील केंद्रीय उच्च शिक्षण आयोगाने ग्रामीण विद्यापीठांची संकल्पना मांडली होती. त्यास मूर्त स्वरूप देण्यासाठी कोल्हापूर जिल्ह्यातील तीन प्रमुख संस्था एकत्र आल्या.
स्वातंत्र्योत्तर काळात ग्रामीण भारताच्या पुनर्रचनेसाठी डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन कमिशन (१९४८-४९) ने दिलेल्या शिफारशीनुसार, ग्रामीण भागात उच्च व तांत्रिक शिक्षणाचा प्रसार करण्यासाठी पद्मभूषण डॉ. जे. पी. नाईक व कर्मवीर भाऊराव पाटील यांच्या मार्गदर्शनाखाली मार्च १९५२ मध्ये श्री मौनी विद्यापीठाची गारगोटी येथे स्थापना झाली. ६५ एकराचा निसर्गरम्य परिसर व ७६ एकराचे प्रात्यक्षिक कृषी फार्म यावर १६ संस्था व विभागांचे विशाल जाळे आज कार्यरत आहे.
तीन ऐतिहासिक शिक्षण संस्थांच्या एकत्रीकरणातून विद्यापीठाची स्थापना
ग्रामीण भुदरगड क्षेत्रात माध्यमिक शाळा व उच्च शिक्षणाची पायाभरणी केली.
प्राथमिक शाळांच्या पायाभूत सुविधा व वसतिगृहांसाठी महत्त्वपूर्ण दान व सहाय्य.
पद्मभूषण डॉ. जे. पी. नाईक यांनी ग्रामीण शिक्षक प्रशिक्षणासाठी स्थापन केली.
श्री मौनी विद्यापीठाची घटना लोकशाही तत्त्वांवर आधारित असून ३-स्तरीय व्यवस्थापन रचना आहे:
संस्थेची सर्वोच्च धोरणात्मक संस्था. यामध्ये संस्थापक संस्थांचे प्रतिनिधी, आजन्म सभासद, प्राचार्य व शासन नियुक्त प्रतिनिधींचा समावेश असतो.
दैनंदिन प्रशासकीय, शैक्षणिक, आर्थिक व भौतिक विकासाची जबाबदारी सांभाळणारी कार्यकारी समिती.
शैक्षणिक गुणवत्ता व भावी विस्ताराबाबत मार्गदर्शन करणारे थोर शिक्षणतज्ज्ञ व ग्रामीण विकास तज्ज्ञ.
ग्रामीण भुदरगड तालुक्यात माध्यमिक शिक्षण प्रसाराची मुहूर्तमेढ रोवली.
पद्मभूषण डॉ. जे. पी. नाईक यांनी ग्रामीण शिक्षक प्रशिक्षणासाठी मुंबई/पुणे येथे स्थापना केली.
डॉ. राधाकृष्णन कमिशनच्या शिफारशीनुसार ३ संस्थापक संस्थांचे एकत्रीकरण करून मार्च १९५२ मध्ये स्थापना.
ग्रामीण व मागासवर्गीय विद्यार्थ्यांसाठी मोफत/सवलतीच्या दरात निवास व भोजनाची सोय.
डॉ. जे. पी. नाईक यांच्या हस्ते पदवीधर पायाभूत शिक्षण केंद्र म्हणून सुरुवात.
केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय, नवी दिल्लीच्या नॅशनल कौन्सिल फॉर रुरल हायर एज्युकेशन अंतर्गत प्रारंभ.
१ सप्टेंबर १९६२ रोजी जिल्हा परिषद व ग्रामपंचायत लोकप्रतिनिधींच्या प्रशिक्षणासाठी सुरुवात.
१५ जून १९६४ रोजी महाराष्ट्र शासनाच्या ग्रामीण विकास विभागांतर्गत १००% अनुदानावर केंद्र सुरू.
कर्मवीर हिरे कला, शास्त्र, वाणिज्य व शिक्षणशास्त्र महाविद्यालय म्हणून शिवाजी विद्यापीठाशी संलग्न.
बी.एससी. (B.Sc.) सायन्स शाखेला महाराष्ट्र शासनाकडून पूर्ण वेतन अनुदान मंजूर.
राष्ट्रीय मूल्यांकन व गुणवत्ता परिषद (NAAC) कडून संस्थेचे प्रथम मूल्यांकन.
ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांसाठी ३ वर्षांचा बीसीए पदवी अभ्यासक्रम सुरू.
महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ (MPKV), राहुरी यांच्याशी संलग्न ३ वर्षांचा डिप्लोमा.
कर्मवीर हिरे महाविद्यालयाला नॅक कडून सन्मानजनक ग्रेड 'A' प्राप्त.
महाराष्ट्र राज्य मंत्रिमंडळाच्या निर्णयानुसार इलेक्ट्रिकल, मेकॅनिकल व कॉम्प्युटर शाखेस ९०% अनुदान सवलत.
ज्ञान आणि विवेक (Knowledge with Wisdom)